قاضى احمد تتوى / آصف خان قزوينى
661
تاريخ الفي ( فارسى )
ذكر وقايع سال چهلم از رحلت خير البشر ، صلّى اللّه عليه و آله در اين سال بسر بن ارطاة و سفيان بن عوف ازدى به غزوه روم رفتند . فضيلة بن عبيد الانصارى نيز در همين سال از راه دريا به غزوهء روم رفت . و در اين سال ، در ماه شعبان ، مغيرة بن شعبه كه از جانب معاوية بن ابى سفيان والى كوفه بود فوت شد . « 1 » و بعضى مىگويند وفات مغيرة بن شعبه در سال چهل و يكم بود و بعضى در سال سى و نهم « 2 » نيز گفتهاند و به اتّفاق عمر او هفتاد سال بود . از اكثر تواريخ چنين معلوم مىشود كه بعد از فوت مغيره ايالت كوفه به زياد بن ابيه تعلّق گرفت و از بعضى چنين ظاهر مىشود كه مغيره را از ايالت كوفه عزل نموده ايالت آن خطّه را به زياد داده بود ؛ چنانچه سابقا در احوال زياد مذكور شد . به هرتقدير اوّل كسى كه امارت عراقين را جمع كرد زياد بن ابيه بود . چون حكومت كوفه به زياد مفوّض شد زياد از بصره به جانب كوفه متوجه [ شد ] و سمرة بن جندب را در بصره نايب خود گردانيد . چون زياد به كوفه رسيد بر منبر برآمد و خطبه شروع كرد . در اثناء خطبه خواندن جماعتى از اهل كوفه سنگريزهاى چند به او زدند ، امّا از كثرت خلايق معلوم نشد كه اين حركت از چه كسان ظاهر شده . بنابراين زياد جمعى از خواص خود را فرمود كه دروازههاى مسجد را حفظ نمايند تا كسى بيرون نرود . بعد از آن خود آمد و بر يكى از دروازههاى مسجد بنشست و فرمود تا چهار كس چهار كس بيرون آوردند و ايشان را سوگند مىداد كه سنگ انداختيد يا نه ؟ هركه سوگند مىخورد خلاص مىشد . بر اين منوال تمامى
--> ( 1 ) . بر اثر ابتلا به طاعون مرد ؛ - تاريخ طبرى ، ج 7 ، ص 2797 ؛ نهاية الأرب ، ج 7 ، ص 91 . ( 2 ) . تاريخ طبرى ، ج 7 ، ص 2797 .